Van liefdesbrieven tot manuscripten, van schrijversportretten tot jeugdboekenillustraties: alles wat te maken heeft met het werk en persoonlijke leven van schrijvers is te vinden in de collectie van het Letterkundig Museum. Deze literaire schatkamer is dan ook de bron van vele biografieën en andere literair-historische publicaties. Onlangs verschenen onder meer onderstaande werken, waarvoor de omvangrijke collectie van het museum onmisbaar was.  

De brievenbundel Ik ben een onderling onverzoenlijk ratjetoe bevat een uitgebreide selectie uit de brieven van de dichter en beeldend kunstenaar. Chr.J. van Geel. Van Geel manifesteerde zich aanvankelijk vooral als beeldend kunstenaar. Van lieverlee ontwikkelde hij zich ook als dichter. Van Geel was een intrigerende eenling. Hij heeft met tal van literaire kopstukken gecorrespondeerd, onder meer met de schrijvers Judith Herzberg, Elisabeth Eybers en Jan Hanlo en de uitgevers Geert van Oorschot en Johan Polak. In zijn fijnzinnig geformuleerde brieven treft de lezer boeiende reflecties aan over het leven, het dichterschap en de verhouding tussen de poëzie en de beeldende kunst.

Chr.J. van Geel
Ik ben een onderling onverzoenlijk ratjetoe
Amsterdam 2012 | 365 pagina's | ISBN 9028242228

Te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com

Dit Schrijversprentenboek toont tal van illustraties, nooit eerder gepubliceerde foto’s, schetsen en handschriften. Het boek dient als catalogus bij de gelijknamige overzichtstentoonstelling rond het leven en werk van Marten Toonder, maar ook als fotobijlage bij de biografie van Wim Hazeu, en, bovenal als heerlijk koffietafelboek vol schitterende prenten en tekeningen die het meesterschap van Marten Toonder eens te meer onderstrepen.

Klaas Driebergen
Marten Toonder. Een dubbel denkraam
Amsterdam 2012 | 160 pagina's | ISBN 97893473824

Te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com

Marten Toonder is het indringende levensverhaal van een van de meest eigenzinnige en vernieuwende kunstenaars van na de oorlog. Alles aan en van Marten Toonder heeft minstens twee gezichten of kanten. Hij is schrijver en tekenaar, kunstenaar en zakenman, Nederlander en Ier, kluizenaar en acteur, realist en magiër, de argeloze en de slimme, een open en een gesloten boek. Toonder is archaïsch en modern, een allemansvriend en een niemandsvriend, rechtlijnig en dubbelzinnig. Over leven en werk van Marten Toonder, de oervader van het Nederlandse stripverhaal, schreef Wim Hazeu een schitterende biografie waarin werkelijk alle facetten van Toonder aan de orde komen.

Wim Hazeu
Marten Toonder. Biografie
Amsterdam 2012 | 640 pagina's | ISBN 9789023473183

Te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com

Het oeuvre van Fritzi Harmsen van Beek is bescheiden, en toch wordt ze nog altijd tot de grootste dichters van Nederland gerekend. Veel van haar collega’s, onder wie A. Roland Holst, Remco Campert, J. Bernlef en Hugo Claus, waren in de ban van haar talent. Vanaf de jaren tachtig leefde ze teruggetrokken, schuw geworden van te veel ongewenste aandacht. Ze stond niet toe dat de boeken of losse tijdschriftpublicaties bij haar leven werden herdrukt. In In goed en kwaad is voor het eerst haar literaire werk bijeengebracht. 

F. Harmsen van Beek
In goed en kwaad. Verzameld werk
Amsterdam 2012 | 256 pagina's | ISBN 9789023469889 

Te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com

De brieven tussen twee bijzonder getalenteerde en kleurrijke persoonlijkheden geven een beeld van de ontwikkeling van hun werk én van een bewogen periode in de Nederlandse literatuurgeschiedenis. Van moeizaam geploeter: ‘ik heb een roman in mijn hoofd, al een hele tijd, maar wanneer ik het papier op tafel leg en wil gaan schrijven, word ik ontzettend moe en moet ik op mn bed gaan liggen.’ (Schuur, 11-4-1956) tot de laatste roddels: ‘Gerrit Kouwenaar is van zijn vrouw af en Remco Campert ook en Gerrit Kouwenaar is met de vrouw van Remco Campert en Remco Campert heeft een geliefde in het Gooi, met een jachtkasteeltje’ (Elburg, 20-4-1956).

Koos Schuur en Jan G. Elburg
Een halve eeuw vriendschap. Twee vijftigers in brieven 1943-1992
Amsterdam 2012 | 392 pagina's | ISBN 9789029084369

Te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com

Het werk van dichter Jan G. Elburg (1919-1992) is zoals hij zelf was: geëngageerd, vol erotiek en plezier in het leven, speels maar met scherpe kantjes. Zijn eerste verzamelbundel noemde hij Drietand, een huldeblijk aan de zeegod, maar ook een verwijzing naar het prikkelende in zijn werk. Elburg werd al jong gegrepen door zowel het surrealisme als de troubadourspoëzie, en groeide uit tot een dubbeltalent: een dichter en beeldend kunstenaar, die een leven lang speelde met taal en beeld. Hij was in zijn leven behalve dichter ook een succesvol schrijver van reclameteksten en een inspirerende leraar op de Rietveld Academie. Nooit eerder verscheen er een biografie van deze kleurrijke Vijftiger.

Jan van der Vegt

De man met de drietand. Leven en werken van Jan G. Elburg 1919-1992
Amsterdam 2012 | 368 pagina's | ISBN 9789029088275

Te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com 

In december 2011 viert Yvonne Keuls haar tachtigste verjaardag. De vele verhalen die zij haar lezers in de afgelopen decennia vertelde vormen een bijzonder en waardevol onderdeel van de Nederlandse letteren. Als geen ander weet Keuls een tijdsbeeld te schetsen en actuele kwesties op treffende wijze onder woorden te brengen. Haar romans en verhalen zijn prachtige historische en literaire documenten, die altijd geliefd zijn geweest bij een groot lezerspubliek. Dit boek verschijnt in de reeks Schrijversprentenboeken van het Letterkundig Museum. 

Monica Soeting (red.)
Yvonne Keuls. Gedragen op de wind (Schrijversprentenboek)
Amsterdam 2011 | 143 pagina's | ISBN 9789041419712  

Te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com

Een prachtig boek over het oeuvre van de illustrator Thé Tjong-Khing, die in 2010 werd bekroond met de Max Velthuijsprijs. Aan de hand van archiefonderzoek en interviews met de illustrator zelf en zijn collega’s, maar vooral van zijn prachtige illustraties in heel verschillende stijlen, ontstaat een compleet beeld van deze veelzijdige kunstenaar. Dit boek verscheen bij de opening van de gelijknamige tentoonstelling in het Kinderboekenmuseum  in september 2011.

Joukje Akveld en Annemarie Terhell
Thé Tjong-Khing. Van strip tot sprookje
Amsterdam 2011 | 160 pagina's | ISBN 9789025750046

Te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com

Behalve dichter voor kleine en grote mensen was Han G. Hoekstra (1906-1988) een journalist van het type dat inmiddels vrijwel is verdwenen: literair begaafd, veelzijdig en met een open geest voor maatschappelijke ontwikkelingen. Ruim voor Annie M.G. Schmidt met Het fluitketeltje haar dwarse geluid liet horen, schiep Hoekstra het kind ‘met altijd vuile handen, meestal een gat in zijn mouw en ongepoetste tanden’. In stoutigheid en fantasie rolde Hoekstra de loper uit voor de latere koningin van de kinderliteratuur. Iedereen bij Het Parool – Eli Asser, Simon Carmiggelt, Jeanne Roos, Annie M.G. Schmidt – bewonderde hem om zijn charme, lichtheid van toon en rijke verbeeldingskracht.

Joke Linders en Janneke van der Veer 
Han G. Hoekstra. Biografie
Amsterdam 2011 | 351 pagina's | 9789026324161 

Te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com

M. Vasalis (pseudoniem van M. Droogleever Fortuyn-Leenmans, 1909-1998) is een begrip in de Nederlandse letterkunde. Zo bekend als haar poezie is, zo afgeschermd is haar leven altijd geweest. De drie bundels Parken en woestijnen (1940), De vogel Phoenix (1947) en Vergezichten en gezichten (1954), die zij bij leven publiceerde, gingen ruim 270.000 maal over de toonbank. Na haar dood verscheen in 2002 nog De oude kustlijn. Aan haar zelfgekozen onzichtbaarheid komt met de verschijning van deze monumentale biografie, geschreven door Maaike Meijer, een einde. In M. Vasalis. Een biografie ontvouwt zich een uniek vrouwenleven in de twintigste eeuw. 

Maaike Meijer
M. Vasalis. Een biografie 
Amsterdam 2011 | 966 pagina's | ISBN 9789028241497 

Te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com

Zo'n vijftig brieven wisselden W.F. Hermans en F. Bordewijk tussen 1944 en 1965. Aanvankelijk is Hermans nog een ongepubliceerde beginner en Bordewijk al een grootheid. Hermans vraagt om advies, en zo ontstaat een verstandhouding op basis van groeiend wederzijds respect, waarbij Hermans de rol van leerling gaandeweg verruilt voor die van criticus. Fraai is ook dat Hermans zich niet altijd van zijn beste kant laat zien, wat wij nu wel weten en Bordewijk destijds waarschijnlijk niet. Deze briefwisseling, ingeleid door Christiaan Weijts en bezorgd door Marsha Keja en Arno Kuipers, is een prachtig document dat nieuw licht werpt op twee van de grootste literatoren van de twintigste eeuw. 

Willem Frederik Hermans en F. Bordewijk
Een onmiskenbare verwantschap. Brieven 1944-1965
Amsterdam 2011 | 131 pagina's | ISBN 9789023462828

Binnenkort te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com 

Voor Theun de Vries (1907-2005) was schrijven de essentie van zijn bestaan. Met zo'n honderdzestig titels behoort hij tot de meest productieve auteurs in de Nederlandse literatuur. Zijn werk is meerdere malen onderscheiden. Hij ontving de P.C. Hooftprijs (1963) en de Rijksuniversiteit Groningen verleende hem een eredoctoraat in de Letteren (1979). Theun de Vries was een maatschappelijk en politiek bewust kunstenaar, die zich zeer betrokken voelde bij de grote vraagstukken van zijn tijd, de twintigste eeuw. Zijn levensverhaal valt er in jaren nagenoeg mee samen. De geschiedenis van die eeuw heeft richting gegeven aan een schrijverschap, dat getuigt van geloof in een groeiende humaniteit in de geschiedenis.

Deze biografie verschijnt in twee delen, dit is het eerste deel.

Jan van Galen
Theun de Vries. Een schrijversleven. 1907-1945.
Soesterberg 2011 | 644 pagina's | ISBN 9789059115828 

Te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com

De Rotterdamse schrijver Jo Otten zocht tijdens het interbellum naar erkenning, maar moest vanuit de kantlijn van de literatuur machteloos toezien hoe zijn medestrevers, onder wie de essayist en criticus Menno ter Braak, de dienst uitmaakten. Te leven op duizend plaatsen schetst Ottens ontwikkelingsgang. Het is het tragische verhaal van een hypersensitieve intellectueel die zichzelf isoleerde van zijn tijdgenoten door zijn emoties te etaleren en zich in woord en gebaar te verzetten tegen de wetmatigheden die hem hinderden in zijn geestelijke bewegingsvrijheid. 

Rob Groenewegen
Te leven op duizend plaatsen. Jo Otten 1901-1940
Haarlem, 2011 | 832 pagina's | ISBN 9789062656653  

Te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com

A. den Doolaard (pseudoniem van C. J.G. Spoelstra, 1901-1994), is befaamd dankzij De druivenplukkers, De herberg met het hoefijzer, Oriënt-Express en Wampie, romans die tot in de jaren tachtig op boekenlijsten van middelbare scholieren prijkten. Maar de ‘Nederlandse Hemingway’ was behalve schrijver ook sportman. Hij was een gevreesd hardloper, hij was Frans kampioen schaatsen op de 1500 meter, hij reed als zeventienjarige de Elfstedentocht, hij beklom de Mont Blanc en maakte vele skitochten door Europa’s bergen – het ‘landschap van zijn ziel’.  Het leven was niet rationeel te doorgronden en de mens was een mysterie, vond hij. Maar waar scholen de geheimen in het leven van Den Doolaard zelf? 

Hans Olink

Dronken van het leven. A. den Doolaard: zwerver, schrijver, journalist
Amsterdam 2011 | 432 pagina's | ISBN 9789045013695 

Te koop in de museumwinkel of bestel bij bol.com